blogs

Meer doen, minder praten dankzij een living lab

Groene initiatieven leiden vaak tot te weinig concrete resultaten. Bij een living laboratory gaat het niet om praten, maar om doen. Zo krijgen we de lucht in de stad sneller gezond.

Het regent ideeën om ons transport in steden duurzamer te maken. Er zijn plannen voor nieuwe technieken, ontkoppelpunten, veruberisering van logistieke diensten en allerlei apps en alerts om consumenten te betrekken bij het vervoer van hun goederen.

Maar helaas leveren veel initiatieven in de stedelijke praktijk nog maar weinig op. Na een vloedgolf aan vage voornemens, een praktijkproef en een borrel met biologische meelwormbitterballen horen we vaak weinig meer van de ideeën. Grootschalige uitrol of langdurige implementatie van nieuwe concepten blijft vaak uit. Dit komt onder andere doordat veel nieuwe concepten worden opgezet als tijdelijk project. Het is vaak lastig om het enthousiasme en de inzet na afloop van het project vast te houden of door te geven. Ook bij het breder uitrollen van innovaties ontstaan vaak problemen, bijvoorbeeld omdat mensen een idee moeten uitrollen dat ze niet zelf hebben bedacht.

Living lab

We kunnen de logistiek in een stad sneller groen maken door te werken volgens het principe van het living laboratory (living lab). Bij een living lab worden nieuwe technieken en ideeën direct in de praktijk getest. Dat gebeurt door door de partijen die in de praktijk ook echt met de innovaties moeten werken. Bij een living lab spreken die partijen af welk doel ze willen bereiken en gaan daarmee snel aan de slag. Werkt een techniek? Dan blijven de partijen het direct gebruiken. Werkt het niet? Dan sturen ze bij. Niet in een afgeschermde, kleinschalige testomgeving, maar in de stad op een echte plek met de echte situatie. De resultaten van de experimenten worden voortdurend bijgehouden en – waar nodig – aangepast. Zo wordt de stad een levend laboratorium.

Het grote voordeel van het levend lab is dat we direct zien welke effecten een maatregel of techniek heeft. Doordat alle relevante spelers samenwerken, kunnen we bovendien makkelijk barrières overwinnen. Bijvoorbeeld als de overheid de regelgeving moet aanpassen op een nieuwe techniek. Zo bereiken we snel resultaat zonder maanden te besteden aan abstracte ideeën.

De juiste voorwaarden

Om een succesvol living lab te maken voor de stedelijke logistiek, moet een stad wel aan een aantal voorwaarden voldoen. Zo is het belangrijk dat alle betrokken partijen het eens zijn over het doel en hieraan willen werken. In Rotterdam betekent dit dat overheid, bedrijven en burgers achter het idee moeten staan om geen uitstoot door bevoorrading meer te hebben in de binnenstad. Er moeten initiatieven voor experimenten uit die samenleving komen, en de overheid moet de juiste voorwaarden scheppen om die experimenten te kunnen uitvoeren. Bovendien moeten de resultaten goed gemonitord worden, en moet iedereen bereid zijn om een experiment te wijzigen als het niet blijkt te werken. Tot slot is ook belangrijk dat de betrokkenen steeds informatie krijgen over de voortgang in het living lab.

Goed op weg

Met Green Deal 010 Zero Emission is Rotterdam goed op weg om een succesvol living lab te creëren voor de stedelijke logistiek. De gemeente, maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven werken samen aan het creëren van minder uitstoot in 2020 in tal van initiatieven. Om de Green Deal tot een succes te maken, is het belangrijk dat de gemeente ruimte blijft creëren om nieuwe ideeën een kans te geven. En dat bedrijven bereid zijn om nieuwe ideeën aan te dragen en in de logistieke praktijk te brengen. Zo zorgen we dat we niet te veel praten, en vooral veel doen. Echt iets voor Rotterdammers.